Elektrik İçin Serbest Tüketicilik Nedir? Alt Limit Ne Kadar?

2002 yılında serbestleştirilen elektrik piyasası ile birlikte çok fazla elektrik harcayan tüketicilerin hakları korumaya alındı. EPDK’nın yaptığı düzenlemelerle birlikte serbest tüketici adı altında gerçek ve tüzel kişiler, diledikleri elektrik tedarikçisinden hizmet almaya başladı.

Serbest Tüketicilik Nedir?

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından geliştirilen serbest tüketici uygulaması belirlenen alt limitten daha çok elektrik enerjisi tüketen kullanıcılar için geçerlidir. Serbest tüketici olan elektrik aboneleri bu uygulama ile birlikte istedikleri elektrik dağıtım şirketini seçerek indirimli elektrikten faydalanabilirler. Şu an ülkemizde 20 milyona yakın serbest tüketici vardır.

Serbest piyasa rekabet koşullarına göre aynı kaliteye sahip elektrik hizmeti, serbest tüketicilere daha ucuza verilir. Aboneler elektrik tedarikçilerini değiştirirken hiçbir şekilde altyapı ve tesisatlarını değiştirmezler. Yalnızca elektriği satın aldıkları kurumu değiştirirler. Serbest tüketiciler elektrik tedarikçilerini değiştirdiklerinde faturalarını kesen elektrik firması da değişir.

Serbest Tüketici Adayı Nedir?

Serbest tüketiciler kiracı ya da mülk sahibi olabilirler. Ticarethane sahipleri ya da ev tipi elektrik aboneleri serbest tüketici olabilirler. Burada önemli olan nokta tüketicinin kimliği değil kullandığı elektrik enerjisi miktarıdır.

Serbest Tüketici Uygulaması

Serbest tüketici uygulaması hizmet alınan elektrik şirketinin değiştirilmesine olanak sağlayan, böylece abonelere daha uygun fiyata elektrik verilmesine yarayan bir uygulamadır. Serbest tüketici uygulaması, telefon operatörünün değiştirilmesine benzer bir uygulamadır. Operatör değiştiğinde telefon numarası nasıl değişmiyorsa elektrik dağıtım firması değiştiğinde de altyapı ve tesisat değişmez ve aboneler aynı kalitede elektriği almaya devam ederler.

Serbest Tüketici Olmanın Avantajları Nelerdir?

- Serbest tüketiciler kendilerine daha cazip gelen elektrik tedarikçisi ile anlaşma yaparak indirimli elektrik satın alabilirler.

- Kalitesinde bir değişiklik olmadan daha ucuza elektrik kullanılabilir.

- Daha uygun elektrik kullanarak üretim ve işletim maliyetlerini düşürürler.

- Toptan elektrik satımı yapan firmalarla anlaşma yaparak, üretim tüketim dengesizlikleri nedeniyle oluşan belirsizliklerden ve maliyet artışlarından etkilenmezler.

- Sözleşme süresi bittiğinde kendileri için daha uygun olduğunu düşündükleri başka bir tedarikçi ile anlaşabilirler. Gerek müşteri hizmetleri gerekse başka bir konuda duydukları memnuniyetsizlikler nedeniyle istedikleri elektrik firmasına geçiş yapabilirler.

- Serbest tüketici kampanyalarından faydalanabilirler.

- Serbest tüketici olan elektrik aboneleri her ay yüzde 3 oranında tasarruf edebilirler. Ayrıca ayda yaklaşık yüzde 5 ila yüzde 15 arasında indirimden yararlanabilirler.

Serbest Tüketim Alt Limiti Nedir?

2018 serbest tüketici limiti yıllık minimum 2000 kilowatt saat idi. Ancak yapılan düzenlemelerle birlikte serbest tüketici limiti düşürülmüştür. Bu da aylık en az 74 TL değerinde elektrik tüketimi demekti.  2019 serbest tüketici limiti yılda minimum 1600 kilowatt saat olarak belirlenmiştir. Mesken ya da kurumsal tüketici fark etmeksizin bu limitin üstünde elektrik tüketen aboneler serbest tüketici olabilirler. 1 yılda minimum 1600 kilowatt saat elektrik harcamanın bedeli aylık yaklaşık 68 TL, yıllıksa 816 TL’ye denk gelmektedir.

Serbest Tüketici Olmak İçin Ne Yapmak Gerekir?

Serbest tüketim alt limitinden fazla elektrik harcayan aboneler serbest tüketici olma şartlarını karşılamış sayılırlar. Aboneler serbest tüketici olup olmadıklarını anlamak için son aylarda gelen elektrik faturasına bakabilirler. Yıllık tüketim hanesinde 1600 kilowatt saatlik elektrikten daha büyük bir rakam varsa aboneler serbest tüketici olabilirler. Başka bir deyişle aylık ortalama 68 TL ve üstü fatura ödeyenler ile yıllık yaklaşık 820 TL elektrik faturası ödeyenler serbest tüketicidir. Serbest tüketici olmak için indirimli elektrik başvurusu yapmak gerekir. Bunun için abonelerden hiçbir ücret alınmamaktadır.

Serbest Tüketici Başvurusu Nasıl Yapılır?

Serbest tüketici nasıl olunur? Elektrik firmasını değiştirmek için başka bir tedarikçi bulup onunla sözleşme imzalanmalıdır. Yapılacak sözleşmeler dijital ortamda, telefonla ya da yüz yüze yapılabilir. İnternet üzerinden en uygun fiyatı veren elektrik tedarikçileri araştırılarak ihtiyaca göre bir seçim yapılabilir. Serbest tüketici başvuru süreci şu şekildedir;

  • Aboneden isim, soy isim ve T.C. kimlik numarası gibi kişisel bilgiler istenir.
  • Elektrik faturasındaki sayaç tekil kodu tedarikçi firmaya verilir.
  • Ön bilgilendirme formu ile birlikte diğer formlar doldurulur.
  • Mesafeli satış sözleşmesi okunur ve imzalanır.

Ardından abonelik işlemleri başlatılır. Abonenin başvurudan 14 gün içinde cayma hakkı vardır. Ülkemizde tedarikçi değişiklikleri merkezi sistem kontrolünde yapılır. Tüketici ilk kez elektrik firmasını değiştiriyorsa her ayın 5. günü,  önceden elektrik firmasını değiştirmişse her ayın 9. günü sayaç kayıtları tamamlanır. Bu tarihlerden sonra yapılan başvurular bir sonraki ay değerlendirilir. Eğer başvuru süresindeki elektrik harcaması serbest tüketici limitlerinin üstündeyse herhangi bir sorun olmadan geçiş işlemi tamamlanabilir. İnternet üzerinden yapılan başvurularda, abonelik işlemleri onaylandığında “serbest tüketici limitini geçtiniz, tedarikçinizi seçme serbestliğine sahipsiniz” şeklinde bir mesaj gelir.